Murat Saydan

2026'nın başında lojistiğe ara verip uzun zamandır aklımda olan ama bir türlü cesaret edemediğim e-ticaret alanına girmeye karar verdim.

Bu kararda kızımın payı büyük. Üniversitede Sağlık Yönetimi okudu; mezun olup iş arayanlar kervanına katılınca “onun için ne yapabilirim?” diye düşünmeye başladım. Aklıma, hobi olarak yapıp etrafa dağıttığı doğal sabunlar, mumlar ve seramikler geldi. Yıllardır ertelediğim adımı atmanın zamanı gelmişti.

Doğal kozmetik markamız Rivea Beauty böyle kuruldu. Süreç kolay olmasa da bugün gidişattan memnunum; hatta “keşke daha önce başlasaymışım” dediğim anlar oluyor.

Ama bu süre boyunca sadece e-ticaret yapmadım; sektörde karşılaştığım sorunları çözecek teknolojik altyapıyı da kurmaya giriştim. Nereye baksam “bunu nasıl otomatikleştiririm” diye düşünüyorum — tıpkı elinde çekiç olanın her şeyi çivi görmesi gibi.

En büyük derdin, pazaryerleriyle kendi mağazan arasındaki işleri yönetmek olduğunu gördüm. Nispeten az ürünümüz var; ama bir kampanya yapacak olsan Trendyol'da, Hepsiburada'da, Shopify'da ayrı ayrı uğraşman gerekiyor. Benim gibi bir otomasyon delisi için insanı çileden çıkaran bir süreç.

“Ürünlerimi tek bir yere; resmiyle, belgesiyle, fiyatıyla bir kez gireyim, tek komutla hepsi bütün mağazalarımda güncellensin” diye düşündüm. Daha düşünürken uygulamayı yazmaya başlamıştım bile; birkaç gün sonra iki mağazam senkron çalışıyordu.

Derken parasal takip yormaya başladı; finans bacağını ekledim. Ardından stoklar dert oldu, depo ve stok takibini yazdım. Sonunda ortaya adını MyProductPassport koyduğum bir e-ticaret yönetim platformu çıktı. Rivea Beauty'yi bugün bu platformla yönetiyorum. Küçük hacimli kullanımda ücretsiz; ihtiyacı olan üye olup kullanabilir.

Geçen gün genç bir yazılımcı arkadaşım sorunca fark ettim: bilişimde 27'nci yılımı doldurmuşum. Üniversitede dummy terminallerle çalışıyorduk; ilk harddiskli bilgisayarla mezun olmama bir ay kala, ODTÜ 1. Yurt'un bilgisayar laboratuvarında tanıştım — diski 4 MB civarındaydı. Ondan öncesi disketlerdi: önce derleyiciyi belleğe yükler, sonra başka bir disketteki BASIC, COBOL ya da FORTRAN kodunu çalıştırmayı denerdik. Sırf bunun için saatler harcardık.

Bugün neredeyse her işimi yapay zekayla yapıyorum; hem ürünlerimin içinde hem de geliştirme biçimimde. Bu değişimin hızına akıl almıyor: gerçek bir devrimin içindeyiz ve her şey gözümüzün önünde oluyor.

Otuz yıla yakın bir süre kendi küçük dünyamda teknolojiye yön verdim; şimdiyse ona yetişemediğimi hissettiğim anlar oluyor. Bu hissin ne olduğunu ve kurduğum ürünlere nasıl yansıdığını Yaklaşım sayfasında yazdım. Kısa cevabı şu: makinenin hızıyla kendi ritmim arasındaki çizgiyi yeniden çiziyorum. Ürün tarafındaki karşılığı ise tek cümle — son kararı insan verir.